– Này, sao mày có thể sống một cuộc sống như thế nhờ? Tao thật không cam tâm ấy. Tao còn quá nhiều thứ muốn làm, mà xã hội thì… mày thấy đấy.
– Ừ thì, dạo này tao đơn giản lắm. Sống vui vẻ thoải mái là được.
– Vấn đề là tao không đóng kịch được!
Câu chuyện dừng lại trong sự im lặng của tôi cùng một cái nhoẻn cười. Có lẽ nhỏ nghĩ tôi hèn thật. Có lẽ trong mắt nhỏ, mọi sự nhún nhường nơi tôi đều được quy chụp về việc đánh mất chính mình.
Từng có lúc, tôi cũng băn khoăn liệu việc tôi im lặng, việc tôi bỏ qua những điều bình thường mọi người cho là chướng tai gai mắt, việc tôi không quá để tâm đến những tổn hại người khác gây ra cho mình… là tôi đang thật sự thiệt thòi hay không? Hay như việc tôi luôn có thể mỉm cười và bình tĩnh trước những người tôi thực sự không ưa liệu có phải là tôi đang giả tạo hay không? Rồi việc tôi sẵn sàng buông bỏ là tôi đang tự giải thoát cho chính mình hay chỉ đơn giản là đang hèn thật, đang trốn tránh thật?
Không ít lần tôi tự chất vấn mình những câu hỏi như thế. Không ít lần tôi vô tình rơi vào trạng thái trầm cảm nhẹ khi một chút mặc cảm trỗi dậy từ sâu thẳm bên trong. Hẳn rồi, tôi chẳng phải vĩ nhân gì mà tự tin với sự trung dung của mình cả. Tôi cũng chỉ là một người bình thường như bao người khác.
Thế nhưng, nếu xét mọi thứ trên một cục diện chung, tôi lại chưa từng bao giờ hối hận về những lựa chọn của mình.
Giữa việc cố chấp chạy theo ý niệm về tình yêu, về cuộc sống hôn nhân lý tưởng, tôi chọn một cuộc sống bình dị bên một người tốt được gia đình tôi yêu quý. Tôi vẫn thường vỗ vai đám bạn độc thân mà nói rằng, ít nhiều gì thì người sinh ra và chăm sóc mình trưởng thành sẽ là người hiểu mình cần gì. So với việc ở cạnh người mình yêu sống chết nhưng gia đình thì lạnh nhạt thì thử mở lòng với một người bình thường có tâm tính tốt, đã được thông qua kiểm duyệt cấp cao, mang tới tỷ lệ thành công bền vững hơn sự bồng bột của tôi ngày trẻ.
Giữa việc giành phần thắng tuyệt đối trong một cuộc tranh luận rồi dẫn tới không khí căng thẳng kéo dài một thời gian sau đó, người thua chẳng vui, người thắng ắt cũng vui không nổi, việc lùi một bước của tôi khi ấy thực ra cũng chẳng nề hà gì. Cảm xúc và kí ức là thứ duy nhất chúng ta mang theo được mãi trong quãng đời nhân thế, chẳng có lí do gì tôi lại lựa chọn mang theo cảm xúc tiêu cực và kí ức không vui bên mình suốt vài chục năm. Như vậy mới là không đáng.
Giữa việc mải mê chứng minh mình đúng, chứng minh lý tưởng, hoài bão của mình rồi để gia đình, để những người thực sự quan tâm mình lại phía sau, chắc chắn tôi sẽ không đánh đổi kiểu như vậy. Suy cho cùng, người thực sự quan tâm mình trên thế gian này vốn đã hiếm. Bạn có thể quen biết cả trăm người, được cả triệu người ngưỡng mộ, nhưng rồi cũng chỉ có vài ba người thực sự quan tâm bạn, thực sự sẵn sàng hi sinh chăm sóc bạn. Có thể là gia đình, có thể là bạn hữu, nhưng chắc chắn chỉ là số nhỏ trong mọi mối quan hệ xã hội của bạn. Đó mới là điều bạn cần trân quý chứ không phải sự cố chấp với lý tưởng riêng kia. Dĩ nhiên, tôi không nói bạn phải từ bỏ. Người thực sự quan tâm bạn cũng không muốn bạn từ bỏ. Chỉ là, chính bạn sẽ cần luôn tự vấn bản thân mình, liệu mình có đang bỏ rơi những người quan trọng nhất đời mình chỉ để đi chứng minh hoài bão của bạn không sai hay không. Chẳng ai có thể chờ đợi bạn mãi mãi. Đến khi thực hiện được lý tưởng, hoàn thành được hoài bão, bạn chợt nhận ra tất cả những người từng thực sự quan tâm bạn đã không còn bên cạnh bạn nữa… rồi sẽ ra sao?
Tính ra đến cuối cùng, tôi vẫn luôn ưu tiên lựa chọn niềm vui. Không phải niềm vui cho riêng tôi, mà là niềm vui chung nhiều nhất có thể cho tất cả mọi người. Tôi không thoải mái khi sống trong bầu không khí mà mọi người xung quanh đều không vui vẻ gì. Vậy nên, việc thiệt thòi một chút của tôi để đổi lấy không gian sống an yên, thoải mái chắc chắn sẽ dễ chịu hơn nhiều. Dĩ nhiên, bạn còn có nhiều lựa chọn khác. Tìm đến nhóm người có thể đồng cảm với bạn, không quan trọng họ thân hay sơ. Tự tạo dựng cuộc sống một mình với vô vàn công cụ dịch vụ hỗ trợ khiến đời sống của bạn tiện ích hơn mà không cần nhờ tới ai. Miễn bạn cảm thấy ổn với cuộc sống như vậy suốt phần đời còn lại. Có điều, sau nhiều năm dài quan sát, tôi chưa từng thấy ai sống giữa công chúng, được ngưỡng mộ, nhưng không ai thực sự quan tâm; chưa thấy ai lủi thủi một mình không cần ai bầu bạn… mà có cuộc sống thoải mái hay hạnh phúc cả. Đa số sẽ chìm trong chấp niệm, toan tính, ganh đua với đời, với người. Đa số họ… không thể ngừng lo âu.
Bạn thân mến, nếu đổi lại là bạn, bạn sẽ chọn gì?
Le Di 